Con không nuôi dưỡng cha mẹ thì được hưởng thừa kế không?

Việc chăm sóc và phụng dưỡng cha mẹ không chỉ là nét đẹp đạo đức truyền thống mà còn là nghĩa vụ pháp lý bắt buộc của con cái. Tuy nhiên, thực tế hiện nay ghi nhận không ít trường hợp con cái đối xử tệ bạc, bỏ mặc đấng sinh thành lúc ốm đau, già yếu. Câu hỏi đặt ra là trong những trường hợp vi phạm đạo đức nghiêm trọng như vậy, người con có còn quyền tiếp nhận di sản thừa kế khi cha mẹ qua đời hay không?

Theo quy định pháp luật hiện hành, con cái đã thành niên có nghĩa vụ và quyền chăm sóc, nuôi dưỡng cha mẹ, đặc biệt là khi cha mẹ mất năng lực hành vi dân sự, ốm đau hoặc khuyết tật. Nếu con không sống chung, họ vẫn phải thực hiện nghĩa vụ cấp dưỡng nếu cha mẹ không có khả năng lao động và không có tài sản tự nuôi mình. Nghĩa vụ này là bắt buộc và việc vi phạm có thể dẫn đến những hệ lụy pháp lý nghiêm trọng về quyền thừa kế.

Căn cứ vào Điều 621 Bộ luật Dân sự 2015, người vi phạm nghiêm trọng nghĩa vụ nuôi dưỡng người để lại di sản sẽ thuộc diện không được hưởng di sản thừa kế theo pháp luật. Điều này có nghĩa là nếu người con bị xác định là bỏ mặc, không chăm sóc cha mẹ một cách nghiêm trọng, họ sẽ mất quyền hưởng di sản trong trường hợp chia thừa kế theo hàng thừa kế pháp luật. Ngoài ra, những người có hành vi ngược đãi, hành hạ hoặc xâm phạm nghiêm trọng danh dự, nhân phẩm của cha mẹ cũng bị tước quyền thừa kế tương tự.

Tuy nhiên, pháp luật vẫn tôn trọng quyền tự quyết và ý chí của người để lại tài sản. Nếu người cha hoặc người mẹ dù biết rõ hành vi vi phạm nghĩa vụ nuôi dưỡng của con nhưng vẫn quyết định cho người con đó hưởng di sản thông qua di chúc hợp pháp, thì người con vẫn được nhận phần tài sản đó. Như vậy, quyền thừa kế trong trường hợp này phụ thuộc hoàn toàn vào lòng vị tha và sự định đoạt của cha mẹ trong bản di chúc.

Bên cạnh việc mất quyền thừa kế, hành vi ngược đãi cha mẹ còn phải đối mặt với các chế tài hành chính và hình sự. Theo Nghị định 144/2021/NĐ-CP, hành vi hành hạ, ngược đãi thành viên gia đình có thể bị phạt tiền từ 10 đến 20 triệu đồng. Nghiêm trọng hơn, nếu đủ yếu tố cấu thành tội phạm theo Điều 185 Bộ luật Hình sự 2015, người có hành vi đối xử tồi tệ, gây đau đớn về thể xác và tinh thần cho cha mẹ có thể phải đối mặt với mức án lên đến 05 năm tù giam.

LUẬT KỶ NGUYỄN – ĐỒNG HÀNH PHÁP LÝ CÙNG BẠN

Hotline: 0888.584.575 – 0903.531.333
Địa chỉ: Đường số 16, Lô S13, KĐT An Cựu City, TP. Huế.

Tư vấn pháp luật miễn phí.